Hezur berriak

ANE LABAKA MAYOZ

Liburu honen salneurria: 3 € + BEZ.

Ordainketa egiteko, edo liburu gehiago eskuratzeko:

http://susa-literatura.eus/ebook

© 2025 Ane Labaka Mayoz

© edizio honena: Susa

cc-by-sa Creative Commons Aitortu Partekatu

http://creativecommons.org/licenses/by-sa/3.0/deed.eu

Lehen edizioa paperean: 2025eko martxoa

Edizio hau: 2025eko martxoa

Susa:

        317 posta kutxa / 20800 Zarautz

        Adoain Aita 92 / 31015 Iruñea

        Zubitalde 21 / 48195 Larrabetzu

                Telefonoa: 943 83 26 55

                Elektroposta: susalit@armiarma.eus

                Webgunea: http://susa-literatura.eus

Ateaz bestaldeko zalapartagatik,

etxekoei.

Haurrek eskuizkribuak jaten dituzte, dio Ursula K. Le Guinek.
Haurrak negar egin zuelako idatzi ez zen poema,
haurdunaldiagatik alboratutako nobela, eta horrela.
Haurrek liburuak jaten dituzte.
Baina testu zatiak jaurtitzen dituzte ahotik,
gerora elkar daitezkeenak. Edo ez.

JAZMINA BARRERA

Niretzat, ordea, inoren ama izan gabe
bizi nintzen lekua zen poesia,
neure gisa existitzen nintzen lekua.

ADRIENNE RICH

Zorionak, idatzi zidan,

jakin dut hezur berriak dauzkazula.

LANBROA

Ideiak deritzon talde bat daukat

neure buruarekin.

Ipuin posibleen hasiera posibleak pilan

balizko nobeletarako hari lokabeak

dirulaguntza deialdi iraungiak

lehiaketa biren oinarriak

inoiz neuretu nahi nituzkeen esamoldeak

inoren liburu gomendioak

inori ostutako aipuak.

Beldurra diot

produktibo ez izateari

ez-produktibo izateari

panikoa.

Nola gal lezake

denbora

faltan duenak?

Zirriborro lanbro bat daukat

burmuinean

egin nahi nituzkeen guztiak loopean

gosaritako ontziak oraindik harraskan

eta izarak eta komuna eta ilea garbitzeke.

NIRE GELA

Poza zen gailen

alokairuko etxe berrira aldatu ginenean.

Kartoizko kaxazko gaztelu bat:

sukalde-sala zabala, komuna eta hiru gela.

Handiena ametsentzat,

tartekoa etor zitezkeenentzat

eta hiruretan argitsuena

niretzat.

Lanerako gela bat, bizitzan estreinakoz:

apalategi bete liburu

aurreko etxeari ebatsitako mahaia

lore sikatuzko leihate bat,

itsasotik ez hain urrun.

Norberarena behar zuena, baina,

beste norbaitena da orain.

Sehaska arantzaduna,

airez husten ari den pilateseko baloi urdina

eta esekitoki tolesgarri bat,

arropa txiki-txikiz josia.

HARLAUZAK

Non noiz idatz liteke

ezbaiaren espazio-denboretan?

Zertaz

zenbaiti enpatxugarri zaizkion

gure gauzei buruz ez bada?

Nola idatz liteke

—etenka ez bada—

harlauzak esne tantaz beteta dituen etxe batean?

DENBORA PAPURRAK

Komunean eserita zauden bitartean fruta-dendan erosi beharrekoak zerrendatzea. Fruta-dendan erosi beharrekoak zerrendatu bitartean lagunen ahots-mezuak entzutea (Zer moduz bizitza? 1,5x). Aurreko astekoei erantzun bitartean eranztea, eta sartzea dutxara. Dutxatu bitartean gogoratzea garrantzitsua den zerbait (garrantzitsua zen zerbait, lehortzera zoazen ilean katigatuta geratuko zaizuna).

Kizkurrak oraindik tantaka dauzkazula bularra ematera esertzea. Bularra eman bitartean jatea, edatea, beneratzea Kegel, irakurtzea (baldin eta liburua esku bakarrarekin eusteko modukoa bada). Liburua zabalik utzita haurra lokarrarazten ahalegintzea. Lokarrarazi bitartean kantatzea, begiak jausi orduko atzera zabaltzen zaizkiolako ernegatzea, arnasa hartzea sakon, idatzi nahi zenituzkeenak pentsatzea.

Lo dagoen bitartean idaztea. Lo zauden bitartean idaztea.

AURREA

AMAPOLA HAZI BAT

Astelehena zen,

astelehen berunezkoa.

Errekondotik gentozen oinez

zerua herdoil kolore.

Asteburuan neure gorputzaz beste

eginda ni, beste behin.

Bularrak hantu,

norbait barrutik puzka balute bezala;

kuleroetan orbanik ez.

Farmaziatik igaro ginen etxerakoan

—badaezpada ere—

atrakatzaile hasiberriaren dardara ahotsean.

Komunean

barre eta negar aldi berean:

nik negar eta zuk barre.

Desio nuen

ez nuen espero, haatik. Oraindik ez.

Amapola hazi baten tamaina zuela leitu genuen.

Sabelari laztan egin nion

aurreneko aldia izan zen.

BELDURRA I

Poza eta ikara

elkar irentsi nahiz;

bi itzal ilaun

logelako sabaian.

Amaiari deitu diot

—ez esan inori—

goizegi da oraindik

ezer ospatzeko.

SENA

Erabaki egin zintudan.

Eta hala ere.

Nenuco arrosa eta Nenuco urdina.

“Eta zuek, noizko?”.

Neskatoak jolastokietan

niniei lagun egiten.

Inguruko ia guztiek

erabaki dutena erabakitzea

erabakitzea al da

zinez?

Eta hala ere.

Erabaki egin zintudan.

BELTZEAN ZURI

Plastikozko karpeta berdexka

abaniko lez.

Beheregi dago sabaia;

ia ez du sabaia ematen.

Bihotza ari zait

taup, taup eta taup

inguruan ditudanek zenbat

aste pilatu ote dituzten

igarri nahian.

Biluzteko gerritik behera. Zabaltzeko ondo hankak.

Jaisteko ipurdia gehiago. Erlaxatzeko.

Esku blaitu batek eusten dio

harrizko sorbalda bati;

iruntzitara, bestela, sorbaldak eskuari.

Hotz egiten du hemen.

Bihotz bat ari zait

taup, taup eta taup

beltzean zuri

16 mm irakurri dut pantailan.

Dena ondo dagoela eta jantz naitekeela.

Kentzeko azaleko lika maindirearekin.

Oldeka dator arnasa.

Goazen lehenbailehen hemendik.

Hurrena gatozenean

teilaturago jaikiko da sabaia,

beste norbait izango dut

zeharretara niri so.

MAMUA

Hutsak irentsi nau.

MARI LUZ ESTEBAN

Hurbildu ahala urruntzen da

hamabi asteko muga,

zeruertza nola.

Bitartean,

gertatzen ari zaidana

niri baizik ez zait

gertatzen ari.

Matrailak hezurrago,

gose-egarririk ez,

kontrako noranzkoan hazi zait sabela.

Mamu bat bizi da nire hestegorrian

kosta ahala kosta

kanpora irten nahi duena.

Izotza da komuneko zorua.

HERRESTAN

I-rekin gurutzatu naiz bion jaioterrian.

Nire uhinak dantza diskretuan oraindik

alkandora nasai honen pean.

Gurasoen etxe atarian topatu dut,

bi piezatako karrotxoa herrestan.

I da nire lehen txoro-haizea

lehen ezpainak lehen azala lehen galerna

lehen dena.

Izan zena lehen.

Biotako inork ez die bere haurrei jarriko

elkarrekin osatu genuen zerrenda hartako

izen bat bera ere.

EGUTERA

Kontuz-kontuz etzan nintzen atzo

olatu artera,

azken aukera nuela jakitun.

Almendra olioa

eguzki kremarekin nahasian,

luze gabe zilbor izateari utziko dion

zilborretik behera irristan.

Gorputz berriz

agurtu dugu urte berria.

Hemen ari naiz orain, begiak ur,

hegazkineko komun estuegian lauhankan

neguari uda zati bat ostu dionaren pozez.

KOREOGRAFIA

Maddiri, eta Pauleri.

Dantzari bat

oholtza gainean

erditze bat antzezten.

Uzkurtze orok

irudi du egiazkoa

sekula halakorik

bizi izan ez dugunontzat.

Dantzan ari dela

zu erditze-gela batean.

Ni hamasei asteko.

Bion ama urduri dago.

Mugikorrari begiratu diot

antzokiko ilunpean.

Amaren lau dei galdu,

zuen berririk ez.

Luze joango da gaua.

Goizaldeko ordu bietan, argazki bat;

larru gorria izara zurietan bil-bil.

Negar egin nahi baina

ez zait malkorik atera.

Zuk ibilitako bidean noa

narrasean.

Nekeza zait sinistea

nik aurrez urratuak zuk bezala

zureari txiki geratuak nireak

jantziko dituela

noizbait.

ALEXANDERPLATZ, 06:12

eta tartean-tartean

oroitzen gara

baginela

orain arte

ere.

IONE GOROSTARZU

Bi maleta txiki gurpildun

goizeko lehen tranbia lozorrotuaren zain

gainean elur-lumak

etzaten urtzen desagertzen.

Aurreko gauez sumatu uste izan nuen

lehenengoz mugitzen.

Jarri eskua hemen, esan nizun.

Sentitzen duzu zerbait?

Sudur-puntak antzigar,

negua generaman soinean.

Soinean baino ez.

ATLASA

Kartografia emozionalerako

koordenatu zehatzak:

bertan izan zarenik

jakin gabe

bizi izan dituzun

lekuen mapa amniotikoa.

ZERGATIK EZ DAKIDALA I

lehertu naiz

ihintza masailetan behera, gazi:

ez diot eutsi nahi.

ISLAK

Min daukat saihetsetan.

Baina lagunek guapa,

ezagunek txalo —begiekin—,

ezezagunek irribarre pasaeran.

Zegokidana betetzen ari naiz,

azkenean.

Baldar noa;

aurretik doakit sabela,

pauso batzuk atzeragotik, ni.

Batzuetan ahaztu egiten zait

buztinezkoa naizela.

Buztinezko jainkosa tripaduna.

Orduan gertatzen da:

ezustean harrapatzen nau

ispilu itxurako zernahik

eta bihotzak jauzi egiten dit

eztarri-zuloan gora.

BAREALDIA

Nerabezaro finitu bat

helduaro bete-betean.

Itxi gabeko parentesiak

gerrikoetan

kremaileretan.

Biribiltasunei

eder irizten diegun

aldi bat.

Bat eta bakarra.

IFRENTZUA

A-ri

Arrazoiz diozu

ameto ez ezik gorazarre

egiten diogula

arauari.

Zigorra

duela ifrentzu

ospakizunak.

Eta deitu behar geniekeela

ezkontzei ezkontza,

eta beibixauer-ei beibixauer.

Ez dugula inoiz dirua jarri

lanik gabe geratu denarentzat.

Ez duela sekula oparirik jaso

—ez bazkari sorpresarik,

ez argazki saiorik,

ez pixoihalik...—

aita hil hurrena zaindu behar izan duenak.

Ez dugula topa egin

bigarren karrerengatik.

Aurreneko liburuarengatik.

Nagusi eta mutil-lagunak ohi

bihurtu izanaren alde.

Are, ospatzeke daukagula oraindik

ia bi urte eta erdiren ondoren

bizitzara itzuli izana bera.

Berriro ibiltzeko gai izatea.

LOEZINA I

Betazalak gori

betzuloak su

ilunantzean.

Ohe gainean iraulka

enegarrenez.

Faltan hartzen dut ahuspez lo egitea.

DESIO DIZUT

mihise garbi bat,

zurezko marko hautsi bat,

mailegatutako arropa poltsak

apailatzen ari naizela

—zer bai eta zer ez— .

Ez proiektatu nahi izatea ere

proiektatzea da, akaso;

ezertan pentsatu nahi ez izatea

zeozertan pentsatzea izan ohi den moduan.

Orri zuri bat

opa dizut,

hatz eta kafe eta odol markarik gabea.

AZKEN BAINUA

Etxepeko txinatarrak

margotu zizkidan azkenekoz,

gorri bizi-bizi,

bizkarra kakotuta, burua makur

neure oinetara.

Klasea ilustratzeko

estanpa perfektua ginen.

Geroztik, kristalak garbitu

eta armairu-hondoak ordenatu ditut.

Habiaren sindromea omen;

guztia luizitu aurretik

guztia dagokion lekuan dagoela

berresteko behar larri hau.

Arraro dauzkat behatzak,

uda sasoia izanagatik

margo arrastorik gabe

—emaginaren aginduz—.

Hondartzara bidea sandaliatan;

ni eta nire alderakarga

asfalto errea higatzen.

Berandu da,

apenas dagoen beste inor.

Putzu urdinean murgil

soinari flotatzen utzi

gaurkoa azkena izan daitekeela jakinik.

Usain gozo hura,

eta bi begi arbel.

ONDOA

LOKIOAK

Kanpora diafragmaren herstura,

espektatibak, sorbalda gaineko epaileak.

Kanpora odolbilduak.

Zabalik dauzkat uhateak;

zauri hauek ez dira orbaindu zaharrak.

BELDURRA II

Jaio orduko zenbatu nizkizun hatzak;

eskuetakoak lehenengo,

jarraian oinetakoak.

Hiru egun igaro genituen ospitalean;

hiru egun oso gau bakarrean.

Etxera etorri ginen gero

baina etxea etxe izan ez eta

gainera zetorkigun puskaka.

Altzoratzean dena ahaztuko zaizu, zioten.

Pozik egon behar zenuke, diote orain,

zehar-esanez.

Itzala hedatu zaigu, ordea,

logelako sabaian.

Antzaldatu da ezarian

—ilaun izateari utzi—, mudatu,

hazi zaizkio sustraiak erroak adarrak.

Lo zaudelarik,

eskua pausatzen dizugu gainean:

arnasa hartzen jarraitzen duzu.

INUDE

Hitzek itzuri

gorputzak gainez

haragizko erauntsi bat naiz

zalantzari emana.

Esnetu zaizkit bularrak

baina inseguru hartzen zaitut besoetan

baina zure aitak puskaz hobeto egiten du dena

baina izua diot zurekin bakarrik geratzeari.

EDINBURGO ESKALA

Hilabete eta erdiz izan dut sobrea

frutaontziaren azpian

—aspaldian ezer ez dago

behar lukeen tokian—.

Ez dut zabaldu agindu zidatenera arte.

Bi begi zoli niri beha.

Ea azken astean barre egiteko gai izan naizen.

Gauzei ilusioz begiratu diedan.

Betiko antzera.

Nigan ohikoa dena baino gutxixeago.

Dezente gutxiago.

Lehen baino askoz gutxiago.

Urduri edo arduratuta sentitu izan naizen.

Urduri edo arduratuta

                                   inolako arrazoirik gabe.

Beldurrik izan dudan.

Estutu ote naizen.

Azpimarrak boligrafo urdinez.

Ez naiz hamar galderatan kabitzen.

Itxi dut gutun-azala.

Bi begi zoli niri beha

sukaldeko horman.

LOKATZA

Haserre nago

hau dena isilpean gorde zenutenokin.

Isilarazi zintuztetenekin.

Bularrezurraren hondoan

hutsarte zabalxeagoa nuke

aurrez aditzerik izan banu.

Akaso ez litzateke eztarrirainokoa

zikinaren ubera.

Konpultsiboki bilatzen ditut orain

liburuak, podcastak, filmak,

ahotsak, sorbaldak, ispiluak, zubiak.

Asmatzeko nola eman forma

lokatz honi.

Nola egin ahoskagarri.

BESTE AMEK

Lasterka heltzen naiz,

presaka alde egin.

Bizpahiru orduz biziraun dezakezu,

gehienera, ni gabe.

Ezin dut ekidin amatasuna

lehiaketa bat dela

ohartarazi zidan lagunaz

maiz-maiz oroitzea.

Beste amek zoriontsuak dirudite

paseo goiztiarrenetan.

Egiaz ez ote dute ezer

bestela egiten saiatzeko

premiarik sentitzen?

Beste amek liluraz dihardute

erdiondoko saioetan.

Kokots dardartiz ni, biluzi,

neurez kafe bat ere

hartuko ez nukeenekin mintzo.

Beste amek badakite

apnean bizitzen;

ez dute gogoan Sylvia Plath,

ez dute aditzen erre usainik.

Pertzentiletik kanpora ni,

besteek homologatzea nahi eta

izan behar zuenaren eta denaren

izan beharko nukeenaren eta

izatera iristen naizenaren

arteko tarte honetantxe

labainka.

UZTAIL URDINA

Mihia aingura munduratu zinen

gauerdia igaro berritan.

Bazirudien zain egona zinela, propio,

kartillan ezarritako eguna

noiz iritsiko.

Ebakia egin zizuten denboragarrenera.

Irekidura bat odol jario.

Ez dezazula gerora

behin ere igarri

mihia lotuta bizi izan zinena.

NIRI ERE BAI

Nik banekien, eta hala ere egin zidaten.

NAHIA ALKORTA

Azpil bete guraize,

bentosak eta odola,

lausotan.

Terrorezko film bat,

BBVAren spot sonatua,

arnasten ahaztu zitzaidan eguna.

Bere izenik ere aipatu ez zidan

ginekologoaren aurpegia

—musuko batek erditik bi egina—,

emagin gazteari hatzak goratuta bota zion

“ponme crema” hura.

“Este parto lo voy a dirigir yo”.

Azalpenik gabeko presa.

Eta hatzak baginan.

Hatzak sabelaren goialdean.

Saihetsetan. Eztarrian.

Egin al daiteke

garrasi

barrurantz?

Beste modu batera

hitz egin ziezadala erregutzeko

zorian egon nintzen.

Irentsi egin nituen hitzok

eta eskerrak —edo ez, ez dakit—.

Mamurtu ahala irentsi

erditze-plana bera ere.

Amore eman nuen;

zabalik behar nuenean

neure baitara oskoldu.

Utzi egin nintzen, nion;

egin nirekin nahi duzuna.

Arindua baizik ez nuen sentitu

nire gainean jarri zintuztenean

—ezin nezake gogoratu nork

jarri zintuen ere—.

Nago, sarri irakurri izan dudala bortxaz

urruneko zerbait balitz bezala,

besteri bai baina norberari

gerta ez dakiokeen zerbait.

Erditze normala.

Hala ageri zaigu paperetan.

ZERGATIK EZ DAKIDALA II

lehertu zara

ihintza masailetan behera, gazi:

ez dizut utzi nahi.

POZ TXIKI BAT

Hurreratu naiz mantapean

harik eta bi-bion aurpegiak

parez pare izan arte

eta, hara non, bete zaizkizun

masailak bizitzaz.

Bare urratu duzu egunsentia.

Diotenez,

hasierako irriak bi motatakoak izan daitezke:

erreflexuzkoak edo sozialak.

Utzidazu nahita egin duzula pentsatzen.

TALAIATIK

Hutsik dago herria goizean.

Haurdunak, ama berriak eta adinekoak

kaian eguzki egarri

—eta adinekoei bultzaka doazen

bizkarrezur okertuak—.

Balea pausoz igo naiz.

Orain hurrena hemen izan nintzenean

puskaz handiagoa zen nire itzala.

Iraileko mareak inoizko bizien,

lau hilabete baino ez dira igaro ordutik.

Anbibalentzia

aipatu izan didate askok;

orain arte ez nuen esangura ulertzen.

Nigan guztia da aho biko.

Betirako hemen goian geratzeko gogoa,

itsasoz haraindi ihestekoa,

eta, hein berean,

bulkada zoro hau erraietan,

aldiro zuganaino tira egiten didana.

NUKLEAR

Bat-batean gertatu da.

Egun batetik bestera,

jendeak “agur, familia”

esaten digu kalean.

Ez dakit, arraroa da, ez naiz ohitzen

agiri ofizialetan zure izena

gure bi abizenen ondoan

irakurtzera.

Ama naiz. Amatu nintzen

behin

eta ikusezina naiz ordutik,

titiburuak haragi bizitan

badaramatzat ere.

Aita da. Aitatzen dute —bi adieretan—

behin

eta berriro,

fularrean bilduta aldean

zaramatzalako.

Koloreak inertziak patroiak

irauli asmo genituen baina

honezkero ez ote zara ohartu

autoa nork gidatzen duen?

Biotako nor doan atzean

zure aldamenean kantari.

IRUNTZIAN

Egunari orduak urratzen

azazkal hautsiz.

Eginbehar oro disekzio-mahaian;

erloju-bonba bat

magalik magal.

Dena da berehalako.

Dena hemen eta orain.

Biharra ez da existitzen.

Izaki urdin ilunak nola,

katean lanean, erreleboka.

Infusio bat portuan

konpainia minean.

Bilera bat online.

Tartetxo bat atzeko zaratarik gabe

—zaratarik gabe, baina telefonoari adi—.

Eten bat

gure errutina fordistan.

Dei luze bat.

Disko kuttun bat, osorik.

Paseo bat itsasargiraino.

Zure denboraren iruntzian

datza nire denbora.

AZ30

Sutan daude kaleak;

pertsianak beherantz,

piketeak atxilo.

“Gaur, greba orokorra!”.

Eta euria ari du ibaika.

Ordu erdi daramat

sakaletxesari lotuta

burrun burrun burrun

40 mililitro askatasun lortzeko.

LOEZINA II

Betazalak guri

betzuloak zu

argiantzean.

Nire gainean iraulka

enegarrenez.

Faltan hartzen dut begiak guztiz itxita lo egitea.

GURE AMA

Izan nahi ez nuen amak deitu dit gaur.

LEIRE BILBAO

Ez da etxe txokoan bizi

ez ditu lekaleak bezperatik beratzen uzten

ez zaizkio pastelak behar beste harrotzen:

koloka dauka sukaldeko mahaia.

Bere lagunengandik aldendu zen gutxika.

Aitarenekin elkartzen da orain tarteka,

ez da zaleegia ere.

“Baietz ni joan eta aurkitu”

esaten zigun umetan

—beti atezuan, beti prest— .

“Ni ez naiz horrelakoa izango”

egiten nuen nik zin; eta hala ere

zain-zain egoten nintzaion

behar nuen hori

berak noiz ekarriko.

Gaur neure burua harrapatu dut

gure ama iristear zela-eta

etxeko sukaldea presaz txukuntzen.

JENDAURRERA

Akorduan dut

noiz egin zintudan

publiko.

Udaberriak

erantzi ninduen,

soineko loreduna

propio

azalari itsatsita.

Ez soineko eta ez lore,

beltzak narabil

azkenaldian.

Bularrak lehergai,

sabelaldea puxika huts,

“ez zaizu nabari” diostanari

oihu ala hozka egin

erabaki ezinik.

Goizegi da fokuperako.

Negar itoan

egin duzu honako bidaia

—ehun bat aldiz

eskatuko nizun barkatu— .

Lurpeko parking ospel batean

eskaini dizut titia;

gose zara,

logaleak erreta zaude, baina.

Eta ni erlojuari beha.

Ohartzerako,

taula gainean nago.

Norbaitek mikrofono bat jarri dit aurrean

—arren, ez dakidala ezer nabaritu—.

Hitza hartu dut,

azken ordu eta erdian

gorputz hau dardaratu duen oro

mututzeko ahalezinez.

GORPUTZA JARTZEAZ

Gorputza jartzea da

zure aurkako pintada parekoaren begiradan.

Erresistentzia.

Erresilientzia.

Da kolpe bat mahaiaren erdian

da eustea.

Elkarri eustea.

Da hemen gaude.

Gorputza jartzea da

dardara.

Insomnio kronikoa

arnasa zatikatua

zornea nonahi

afonia

anginak eta migrainak.

Gorputza jartzea da

immolatzea.

Azazkalak irenstea.

Goserik eza,

eta munduko gose guztia batera.

Gorputza jartzea da

herpesaren sigi-sagak

ornoetan behera.

AMA IDAZLEAK, AMA LAGUNAK ETA AMA FAKIRRAK

Fosildu zait sintaxia,

irudimena bezatu.

Itoginak dauzkat burmuinean.

Aurrerantz beharrean zabaletara

egiten du denborak

besteen kontrakarrean bizi garenetik.

Postaria madarikatu nuen atzo

lo arinean zeundela isiltasuna eteteagatik

—ez nuen pentsatu ere egin

niretzat izan zitekeenik—.

Kaxa bat zekarren eskuetan,

argitaletxeak zigilatua.

Paperezko erditzeen ederra:

orri inprimatu berrien usaina,

hasieran ohar putzu bat baino ez zena

esku artean izatearen poza.

Amaz gain

beste zerbait ere

banaizela sentitzearena.

Lagunaren argazkia mugikorrean

—eta bi bihotz more—;

heldu da herriko liburu-dendara.

Barkatu, erantzun diot neure artean,

zuretzat ez daukadan denbora

idazteko hartzen saiatzen ari naiz.

BURBUILA

Maite ditut

burbuiletatik kanpo bizi direnak.

Nigandik ordu eta bost minutura,

gutxienera jota.

Gertu izan dutenak

ezin konta ahala egonarri.

Etxean egindako marmelada;

dozena erdi arrautza.

Gehien behar nuenean,

siempreviva lehortuzko sortak

eta lau hitz:

“Lasai, joango naiz neu”.

7 HILABETE

Lanera azkarregi itzultzeagatik

haurreskolan goizegi uzteagatik

lan ordaindurik ez egiteagatik.

Hazierari buruzko behar beste liburu

ez irakurtzeagatik

liburuek diotena ez betetzeagatik.

Zure aurrean negar egiteagatik

amorratzeagatik

negarrez ari zarela beste norbaitek

sosega zaitzala desiratzeagatik.

Zurekin jolasteko gogorik ez izateagatik.

Lehenengoz ahuspez jartzea lortu duzun unean

zuri begira ez egoteagatik.

Jendez inguratuta egonda ere

bakar-bakarrik sentitzeagatik

lagunen falta izan arren ez deitzeagatik

komunean gotortzeagatik

inoizka bakarrik —eta patxadaz— gosaltzearekin

fantaseatzeagatik.

DAKIDANAREN ERDIA

Narrasean hasi aurretik

badakit

mugimenduak librea behar duela.

Ebakortzek oiak zulatzerako, mahats alea

pipitaz gabetu behar dela, eta lau zati egin.

Sagarra zein udarea laminatan.

Azukre-kotoietan hazten ditugula diote.

Gu sinetsita gaude, aldiz,

haiek baino gehiago dakigula.

Tarteka desio dut

erabat zurztea jakintzaz.

Kolpetik ahaztea dakidanaren erdia.

Txupete bat alkoholetan blai.

Haur bat marruka

sehaskan.

BI GIZON

Ezpainak margotu ditut

inork ispilukoari

begipeko elurzuloetara

begira ez diezaion.

Guapa nagoela esan dit

gizon betaurrekodun batek.

“Guapa, beti bezain”.

“Zuk ez duzu askorik behar”,

bigarrenak ahots lakarrez.

Alanbrezko irribarrea

bi masailetan tenk

iritsi naiz hurrengo standera.

AZALAK EMAN

Posible ote da gorputza lehengoratzea?

Aldakak bihurtzea?

Lehengo galtzetan kabiaraztea

oraingo ni hau?

Denbora-lerro lauso bat naiz,

estriazkoa.

Posible ote da, egiaz,

lehengoa gorputzeratzea?

BIZEFALIA

Ez naiz gai

bi zati eginda bizitzeko.

Elkarren aurkako bi indarri emana.

Ez dakit

pasioa erdi bi egiten.

Deitu sakrifizioa, deitu arreta,

intentsitatea, bulkada,

entusiasmoa, dedikazioa.

Zerbaiti eustea

beste zerbaiti erortzen uztea da,

nahitaez.

Beti daukat zerbait traban.

DISONANTZIAK

Kurtsorea mehatxuka.

Tunel estuegi bat

orri zurian barna.

Ate kolpeak —zabaltzen ixten

zabaltzen—,

kartzelako bisitetan lez.

Ate gehiago.

Apartatzeko gaitzak diren geruzak.

Harea. Hartxintxarrak. Lohia. Saguzarrak.

Sar nadin testura, behingoz.

Irents nazan, eta

nahinora eraman.

Ordubete neukan lanerako.

AZKENIK

Berandu,

baina iristen ari naiz.

Iristen aldizkako poz betera,

kilima-hotsera,

bihotza begietan,

ume handiagoen keinuetan zureak

imajinatzera.

Zu oinez ikasten

—goizetan puskaz baldarrago

iluntzeetan baino—.

Hutsetik abiatzen egunero.

Zu burrun miau txutxu.

Iristen ari naiz, azkenik.

Berandu,

baina iristen.

Katuka zabiltzala jada.

Beranduegi, guztiak behar baitu

besteak baino lehen.

Lepauztai zamatuari laztanka,

ezin diot pentsatzeari utzi

batzuk ez direla sekula

pisu honetatik libratuko.

BERRIZ

Zuri esker ikasi dut

loak ez daukala leihorik.

Ezta gauak sarrailarik.

Gihar printzatuak pisu,

mundua buxatzeko gai naiz

ilea garbitzen dudanero.

Haurdunaldi oso bat

daramazu kanpoan;

inguruari adi

—gero eta adiago—.

Nik, berriz, ia bi haurdunaldi

puska-biltzen.

Azken bizitza txatala noiz idatziko.

Koaderno hau noiz itxiko.

Noiz itzuliko gorria, berriz.