Lazunak azkazaletan

OIHANA ARANA

Liburu honen salneurria: 3 € + BEZ.

Ordainketa egiteko, edo liburu gehiago eskuratzeko:

http://susa-literatura.eus/ebook

© 2021 Oihana Arana

© edizio honena: Susa

cc-by-sa Creative Commons Aitortu Partekatu

http://creativecommons.org/licenses/by-sa/3.0/deed.eu

Lehen edizioa paperean: 2021eko apirila

Edizio hau: 2021eko apirila

Susa:

        317 posta kutxa / 20800 Zarautz

        Adoain Aita 92 / 31015 Iruñea

        Zubitalde 21 / 48195 Larrabetzu

                Telefonoa: 943 83 26 55

                Elektroposta: susalit@armiarma.eus

                Webgunea: http://susa-literatura.eus

Oinez hastera bultzatu ninduen Anerri

eta bidean lagun izan zaituztedanoi.

FIKZIOAREN APOLOGIA

Abilak gara fikzioan

errealitatea bilatzen

itsasontziak koadro abstraktuetan

aurpegiak kotxeen muturretan

bizitza osoak berba poetizatuetan.

Orpoetako arrakaletan

zer ezkutatzen dudan

jakin nahi duenak

jai dauka:

galtzerdi lodiek estalitako

ubide abandonatuak

ez besterik.

LURRIKARA SINBOLIKOAK

EGIN ALA EZ

Batek daki, akaso hitzak

zor dizkiogu isiltasunari

edo hitzei isiltasunak

edo ez dakit.

Egurrezko zubi baten karraska

pausoaren pisua;

nahia eta ahala elkartzen diren puntua da askatasuna

mingainaren muinean minik ez.

Batek daki, akaso plazera

zor diogu minari

edo plazerari mina

edo ez dakit.

Basamortua behar dugu geure

belaze birjinak bainoago.

Sentitu behar dugu

lokatza eskuetan

harea zapatak betetzen.

Bideak basa behar du, bide izango bada.

Zubiaren karraskak beldurtzen duena

ez da inoiz zubiaren amaierara iritsiko

baina ausartak, agian, zubitik behera eroriko dira.

Batek daki.

JOLASAREN PORROT AURREPROGRAMATUA

Jostailuzko dena existitzen da.

Jostailuzko kamioi eta hartzekin

jolasten ginen gu umetan,

baina jostailuzko dena existitzen da orain.

Den-dena.

Jostailuzko gauzekin,

jolastu ez den gauza asko egin daiteke.

Ezin al daiteke errusiar erruletan aritu

jostailuzko errebolberrarekin?

Katua sakatu eta huts. Huts. Huts. Huts. Huts.

Katua sakatu eta pum. Pum. Pum. Pum. Pum.

Jostailuzko errebolberrak ez du inor hilko,

baten baten ausardia ez bada.

Jokoan ari garelarik,

ezin asma errebolberra

jostailuzkoa den ala ez.

NIHILISMO PERFORMATUA

Antzerkia haragia da:

besoak, begiak, hankak.

Antzerkia plazera da:

besaulkiak, begiradak, hanka-sartzeak.

Nik ere amestu izan dut opera handiekin,

nik ere ordaindu izan dut

—eta ez gutxi—

areto hutsak usnatzeko,

isiltasunaren oihartzunari

momentuan asmatutako gezurtxoak xuxurlatzeko.

Esan diezadakete ez dakidala teatroaz ezer;

Shakespeareri Hamlet irakurri niola, bai,

baina beste ezer ez dakidala.

Jakin edo ez jakin.

Esan diezadakete ez dakidala teatroaz ezer

ez diodalako egundo begietara begiratu,

eta begiratu baldin badiot ere ez;

dena ez duelako begiekin esaten.

Akaso ez dakit ezer, eta ezin dut jakin, ezin da jakin.

Edo uneoro nabil antzezten.

ZAUNK

Espero baino gehiagotan

topatzen dituzu

behar baino pauso bat

gehiago gerturatu

eta zaunka betean

hasten diren zakurrak

ba omen dago inorena ez den

territorio bat

zure territorioaren

eta haienaren artean

inorena ez izateak haiena

bilakatzen duena.

Neurgaitza da zaratak

belarri barruetan sortzen duen

oihartzunaren pisua

zama deitu beharko genioke

behin eta berriro itzultzen delako.

Zuk ZAUNK ez ZAUNK zenuke

ZAUNK hemen ZAUNK egon ZAUNK

behar;

eZinA errUz eraikitzeN daKite

eta Zuk Albotik Urruntzeko Nahi Kontrolaezina

sentitzen duzu

mundua ez dago denontzat eraikita,

eZ dA zU moduko niNfa neKatuentzat.

Oihartzunaren pisua da

zuk ez duzu errurik

zeuk ez duzu errurik

zeunk ez duzu errurik

ZAUNK! errua zakurrarena da.

Baina zakurrak ezin dira ihes eginda desagerrarazi

depilatzeko pintza batekin

bala bat erauzi ezin daitekeen

bezalaxe.

AZUKREA

Bakarrik Venezian

Bianca & Romeo

giltzarrapo eta guzti

Lorenzo & Fiorella

zubi guztietan labaindu nintzen

Gianna & Carlo

azukrea labainkorra da.

Ez al zen nahikoa lan

zubientzat

selfie-makiladun irribarre kariatuentzako

marko mainstream

bilakatu izana?

Sarraila batzuk ez dira

sekula zabaltzen.

Giltzak betiko galtzen dira,

edo ez ditugu topatu gura.

Praktikoagoa da

bizikleta estatikoarentzako

kandadua erostea.

NOIZ-ZER-NORK

Hogeigarren mendekoegia da

basoerdiak hartzeko gelditzea.

Te rooibosa, olo esnea eta halakoak

saltzen dituzte orain tabernetan.

Egunkariko denbora-pasak egin bitartean

kafesnea gosaltzen duten

gixonzahar kulturetak laster hilko dira.

Euren lagun txapeldun tripontziekin batera.

Orduan, agian guk eskatuko ditugu

basoerdiak tabernan

eta edango dugu erdia baino gutxiago.

ZABALDU ETA JAN

Frutak jatearekin

gertatzen den gauza bera

gertatzen omen da

liburuak irakurtzearekin.

Etxean zer egin ez dakizunean

ez ei da laranja jaten.

Txokolatea jaten da.

Etxean zer egin ez dakizunean

ez ei da liburua zabaltzen.

Denborari oparitzen zaio denbora.

Beti denbora faltan,

baina erloju geldiei

so; erredundanteegia da

akronotasuna.

Ezin jakin hamaikak eta

hogeita zazpi diren,

erloju hautsi batek ere

ordua ondo markatzen baitu

egunean bi bider.

Ni ere hala bizi nintzen

norbaitek mesanotxera

liburuak

eta ohera

laranja zukua

ekarri zizkidan arte.

Orain liburuak jaten ditut

eta laranjak zabaldu;

erlojuei ez diet

pilarik aldatu.

HARAGIA

Ez naiz beganoa, baina erraz ohituko nintzateke.

Ez dut, ordea, linguistikoki begano

izaten asmatuko nukeenik uste:

Haragitu.

Haragizko izan.

Harakin.

Beste denarekin ohituko nintzateke;

baina ez dakit

barazkitu, barazkizko izan, barazkin

erabiltzeko gai izango nintzatekeen.

Haragiari eman.

Haragi bizitan.

Haragiak linguistikoki asetzen nau

gainontzeko guztian moldatzen naiz barazkiekin.

KRISTALEZKO LOREAK

Hildako loreen petaloak

beiraren edukiontzira bota behar dira

hustutako ardo botilekin batera.

DOMEKETAKO GALTZAK

Leizarragak hika egiten ei zion jainkoari,

gure amamak santuei ere bai.

“Hi, San Antonio,

domeketako galtzak galdu jittuat,

gaberako agerketan badittuk

errezaukuztat gero

bost aitta gura”.

Gure aita zeruetan zarena

guk ez dakigu aitagurea errezatzen.

Inoiz brometan edo egin badugu,

Googlek esan digu zelan egin.

Biblia baino The Secret da

gure gida espirituala.

“Hi, unibertso,

egon hai adi, entzun!

Zoriontasunan sekretua

galdu jonat,

hor nunbaitt topetan bon

esadan zein dan, mesedez.

Penaz hil baino lehen

jasoten bajonat…

ba ez dakit zer, baina emungonat

zeozer”.

Eta ttak!

igandeetako galtzerdiak

mesanotxeko bigarren kaxoian.

PLASTILINA ARMAGABETUA

“Askatasuna!”

oihu etsia, pintada maiztu bat

periferiako ainube kiratsean.

Zoriontasuna lorrezina da.

Plastilinazko poz zatitxoekin

konpontzen dira

hormigoizko murru arrailduak.

Errepikapen hutsez

eskuburdina bihurtutako

kafe hutsa esnatzeko,

infusio somniferoa lokartzeko.

Zoriontasuna lorrezina da.

Haragizko adabakiak

josten dizkiogu

ohar irakurgaitzek

gainezkatutako

agenda iskanbilatsuari.

Nago plazera

hesiaren bestaldeko

landare belarkarak bazkatzeko

lepoa alanbre artean

kateatzen duen

ardiaren antzeko ilusioarekin

ez ote dugun bizi

igande arratsaldeak bereziki.

ERAIL ERRAILAK

Leireri

Astelehen goiza

egunkari giroa;

haizeak hegaldatu

eta atzetik korrika segi

eta       segi

eta                    segi

arren, lehenera ezin daitekeen

paper zimurtua.

            Egunkari desmuntatuak dira

            tren estazioak.

Titularrak esnifatzen dituzten

kapeludun intelektualoideak.

Agur etsien ondorio:

mahukaren barrenean

gordetako zapi zuriak.

Iskanbila trauskilen aurkako

isiltasunezko keinu;

kanpai zaporeko musuak.

Lainozko ametsei

harrizko bizipenak.

Larruzko besoak

haragizko maletei tiraka;

txaplata ajatuak

I love Paris-ka.

Turista izateko

leku asko daude;

okerrena erbestea.

Zergatik da

trenaren inguruan sortutako

irudi kadukatuen zerrenda

txatxu hau

metroaren aurkako

pintada bat baino

poetikoagoa?

Gertuegi daude

poesiaren eta erromantizismoaren sarrerak

kaleko entziklopedian.

Poesiak kalea behar du

            eta trenbideak ez dira poetikoak

            kaleak nahi ez dituenean.

KONSTELAZIOGINTZA

MUGA BEHAR ZENUEN

Gorputz malgu eta maskala

gorputz irmo eta indartsua.

Batzuetan A bestetan B.

Lazunak azkazaletan

gorputz bete taxon,

ezin konta beste izaki

ezin sailka ahala mundu.

Haiek zu bete

eta zuk haiek

sinbiosia

edo halako zerbait.

Lurraren antitesi

eta lurtarren lagun.

Batzuetan A bestetan B.

Handi eta zabal,

mugabako. Irriño zerutiar batek

eraikitzen dizkizu mugak,

hark erabakitzen du

noiz A eta noiz B.

Eta eskerrak,

txiki izaten ere jakin behar da-eta.

ILUNPEA

Ilargirik gabeko gauak

guretzat egin zituzten:

ilargiaz seko maiteminduta bizi garenontzat.

Jakin badakigulako plazera bera baino ederragoa

dela ukatutako plazera;

hilean egun bakarra denean, noski.

BAI, BAINA EZ HAINBESTE

Ilunabar paregabeak ikusten dira

zure gelako leihotik.

Giltzurrun bat emango dizut gela horren truk.

Giltzurruna eta ezker eskua.

Giltzurruna, ezker eskua eta behatzak.

Ez dut uste beste ezer

eman diezazukedanik; nire etxea

ez bada.

Posible banu

bi begiak eta eskuin eskua

ere emango nizkizuke,

baina orduan ez nuke atea

irekitzen jakingo.

Posible banu

bi begiak, eskuin eskua eta bular biak

ere emango nizkizuke,

baina ez dut uste horren plazer

iheskorrari

horrenbeste haragi ematea zilegi denik.

GOTELE

Goteleduna da zure azala.

Ia zerutiarra,

konstelazioduna…

baina izarrik ez.

Zerua bera bezalaxe,

ederragoa gauez.

Goteleduna da zure azala.

Orbain, orban, zauri, orezta eta iledun.

Gau oro egun

bilakatzen duen

begirada zuriaren

oinarri eta gorputz.

Ezin diezazuket azal zergatik,

baina zure azalez egindako

alfonbra bat nahi dut etxean.

Zuk erabaki:

orain biluztu eta eman

edo

askotan etorri eta azal zatiak ahazten joan.

KONSTELAZIOGINTZA

Ez dago ilunik

argirik ez bada.

Izarrek gorputz mutu

bilakatzen gaituzte,

infinituaren zati ezezagun:

galdera ikur soil.

Erantzunik behar ez duen

baina erantzun guztiak nahi dituen

galdera ikur bakan.

Mututzen zaizkigu begiradak

ezerezean formak

aurkitzeko gogo itsuz gaudenetan.

Abstraktua eta surrealista

elkartzen diren puntu zehatz hori:

kartoizko galdera ikur bat.

Galdera guztiak ez dizkizut

erantzuten ahal

are, ez dut ahalmen hori

izan gura.

Dena ez da

arrazional,

kimiko,

organiko.

Jakin egin behar da

posible dela

forma ezezagunekin

topo egitea.

Geuk sortu ezean,

ez da sekula

ingerada ezagunik agertuko

puntu zurietan.

Ez dakit zergatik

galtzen dugun denbora

konstelaziogintzan.

EZ EGOTEA EGOTEKO MODU BAT DA

Elezahar batek dio

bele zahar batek

txio egiten duela

zure etxeko teilatuan.

Zu ez zauden gauetan.

Bele berri baten kantuak,

ordea, eleberria ekarri zidan bart.

Belea kaiolan omen duzu orain,

elea boligrafo gastatuetan.

Ez zaitu nekatzen

etxean ez egoteak?

Gaur nik egingo dut

txio zure etxeko teilatuan;

katu beltza etorri

eta hegan, ihesi joatera

derrigortzen nauen arte.

Ez zaitu nekatzen

etxean ez egoteak?

Ez dakizu zeinen ondo ikusten diren

izarrak hemendik goitik.

BELTZA

Etorkizun oro da beltza

gauak ere bai

eta begira zeinen ederrak diren.

HERDOILDUTAKO ALDAMIOA

TROIAKO ZALDIA

Ixo!

Zaldien trosta entzuten da

isilik egonez gero.

Ixo!

Gerturatzen ari da.

Oxala Troiakoa balitz.

Etor dadila harresi parera

eta engaina gaitzala.

Pozoia jaso dezala

gure aho urdinetatik.

Oxala Troiakoa balitz.

Sar dadila etxe barruetan

eta limur gaitzala.

Pozoitu ditzala

gure berba atsituak

pixka bat gehiago.

Erakuts diezagula

azalaren gainetik

mamia egon dela beti.

Sar dadila zulo guztietan.

Derrigortu gaitzala gure

etxeetatik joatera

ahoak ohean utzita.

Oxala Troiakoa balitz.

Etor dadila harresi parera

nondik konkista nazaketen

ikas dezadan.

Ikas dezadan

non eman lehen ostikoa,

domino efektuak

bere lana egin dezan.

Troiakoa zatekeen

hala izaterik nahi izan

ez banu.

Baina buruarekin agurtzera

ere ausartu ez den

paseante bat zen

cowboy botak jantzita.

UTZ NAZAZUE BAKEAN

Katutxo baten irribarrea

eta eztizko bi begi

mingain berbati atzamar oker

eta eskuetan bide bi.

Heriotzaren sententzia beltzak

denbora du auzitegi

badatorrela jakinagatik

beti heltzen da goizegi.

KATUEK OTZANARAZIA

Giltza sarrailan sartu eta

lau katu-begi oinen parean;

xalo, baina desafiatzaile.

Gaugiro ederra dago

—esan nahi dute tonu altuan botatako miau horiekin—

ez dago logura

telebistari oparitzea baino

gauza tristeagorik;

ez zara

ixteko puntuan dauden betazalen ederra

telezaborrari oparitzera

ausartuko, ezta?

Ez dago astelehen buruzuri baten amaitzeko

manera gatzilagorik.

Katu madarikatuak.

Giltza sarrailan utzita

hasi dut ihesa.

Eskailerak, kalea, hondartza.

Porlana, harea, ura

hankapean.

Zurruna, malgua, likidoa…

Udazkena da, epel eta sano.

Ura katuen bihotza baino hotzago.

Harea eta ura bakeroetan,

kartoi bihurtutako ehuna;

irriz baino adieraz ezin daitekeen

nazka hori.

ROYAL DANSK

Etxea utzi duzula kontsidera daiteke

gurasoeneko sukaldera sartu eta

platerak,

edalontziak,

galletak…

non dauden ez dakizunean.

Pertsonekin ere halaxe gertatzen da.

BILAKATU

Katu bat bizi da nire ohepean.

Ilberri gauetan

nirekin egiten du lo

eta ileak uzten dizkit

hil osorako.

Katu bat bizi da nire ohepean.

Ilbehera gauetan

nire ohean egiten du lo

eta bere tokia uzten dit

gau osorako.

Katu bat bizi da nire ohepean.

Ilargi beteko gauetan

elkarrekin oheratzen gara

eta besarkatuta egiten dugu lo

ileen artean.

Katu bat bizi da nire ohepean.

Ilgora gauetan

katu bilakatzen nau.

Gau osorako,

hil osorako.

GALERA ERRETORIKOAK

Itzuli izan balitz, zer?

Batek daki erantzun gabeko

zenbat galdera pilatu zaizkizun belarrietan.

Zuk ere ez dakizu

zenbakiak zenbat zero

dituen eskuinean.

Eta zenbat ezkerrean.

Egunean behin baino gehiagotan jarduten zara

komuneko ispilu hatz markaz betearen aurrean

belarriak garbitzeko zotz malapartatuekin

galdera bila.

Ez dituzu aurkitzen.

Ez duzu sekula

erantzunik topatuko

Eustakioren tronpetan barna

galtzen diren

galderetan

begiak zabalik etzanda

zerua itsaso zikin bat da.

IRAUNGITZE DATA

Limoi erdi bat,

kadukatutako bi jogurt,

albertxiko marmelada

eta perrexila

baino ez zara;

monotoniaren alegoria

higuingarria.

Souvenir baldarrak azalean;

Paris, Erroma, Budapest, Berlingo

oroitzapen higatuen erakusketa

wifiaren pasahitzari,

erosi beharrekoen zerrendari

eta ahaztu ezinezko ohar hiper garrantzitsuei

eusten.

Ahanztura betiereko baten

aurkako matxinada

urdina.

Behin eta berriz zabaltzen zaitut, ordea.

Barrua ikusteak zu betetzea eragingo duelakoan.

Behin eta berriz ixten zaitut, orduan.

Aurrez zabaldu zaitudala,

ez da zio sakonagorik behar

ixteko.

Zurekin ari naiz.

BIDEA

Segundo pila bat daukat

esku ahurretan

eta orratzak

denbora borobiltzen.

Ez dizut eskatzen

bide bat baino.

Gailurrera iritsi nahi dut

deforestazioa gertatu baino lehen

haitzuloak tuneldu baino lehen.

Baina ez dakit gailurrera iristen

zuhaitzak, basoak, haitzuloak…

erakusten ez badizkidazu.

Gailurra baino politagoa

ei da, gainera, bidean galtzea;

soberan ditut segundoak,

baina bidea falta.

Ez dizut ezer eskatzen,

ez duzu egin behar.

Baina nahi duzu?

VERSUS

Egundo gerrarik galdu gabea dirudizu.

Zeure buruaren aurkakoak ere ez.

Zu versus zu.

Zu garaile

galtzailerik ez.

Ez duzu gorputzadarrik galdu

gudu-zelaian.

Bihotz zatitxoak igual bai,

baina bihotza ez da ezer:

zentzu metaforiko marmeladatsua

eman zaion gihar gorri bat bakarrik.

Alemaniak ez dizu ezer kutsatu,

askoz germanoagoa naiz ni:

indartsu hasi eta kaput.

Galdu eta ahaztu,

edo ahazten saiatu.

Egundo gerrarik galdu gabea dirudizu.

Begiekin eusten diozu garaipenari

estoikoki.

(Hontzen aliatu sekretua zara.

Satelite ezezagunak begietan

Titan eta Entzelado,

Saturnoren seme-alaben hondakin ez-mitologikoak;

ilargi betearen urruneko lehengusuak).

Estoikoki eusten diozu, nioen.

Estoikoki eusten didazu begirada

harriak ninietan

beira irisetan:

eskuinekoa garden

ezkerrekoa zeharrargi.

Gerra sortzera desafiatzen naute harriek.

Mundu gerraren bertsio apo(ka)li(p)tikoago bat

zure aurka. Biren arteko mundu gerra,

badakizu.

Biren artekoa, baina bat.

Egundo gerrarik galdu gabea dirudizu.

Baina kontuz,

Vietnamgo errifleak entzuten ditut

hor nonbait;

zure belarri atzetik.

GARRATZA

Itsasoa entzuten da!

Baietz!

Egin kasu!

Itsasoa entzuten dela!

Jandako muxila baten oskola

belarrian jarriz gero itsasoa entzuten da!

Egin kasu!

Lamia bat dago!

Baietz!

Egin kasu!

Lamia bat dagoela!

Zu etxean ez zaudenean lamia bat

bainatzen da gure etxeko baineran!

Egin kasu!

Limoi zaporea dute.

Nola dakidan? Zuk ikusi aurretik jaten ditudalako.

Muxilak ez! Itsasoa eta lamia.

ENARMONIA

Desafinatu nahi duten

bi akorde gara

elkarren afinazioaren bila

ezjakintasunez.

Soka bakarraren faltan,

nekez, baina jo daiteke gitarra.

Soka bakarrarekin ez.

BURGOIKERIA

Gauza gutxik ematen didate

kristaletako ganduak

adina nazka.

Leihoa ukitu eta

tantak ilaran.

Urak beti bidaiatzen du

bide errazenetik,

baina gaitza da aurreikusten

zein den hartuko duen bidea.

Gandututako leihoa;

harekin lo egin izanaren

ondorio.

Masailak ukitu eta

tantak ilaran.

Hurak beti bidaiatzen du

bide errazenetik,

baina gaitza da aurreikusten

zein den hartuko duen bidea.

Gure leihopera iristeko

ez omen dago bide errazik.

LIZUNA

Etxera gonbidatu zintudan

lasai afaltzera.

Marrubiak ekarri zenituen

postrerako.

Gustura hartu ninduzun

gustura hartu nituen.

Ondo egon ginen.

Aseta.

Hozkailuan lizunduta topatu ditut

soberatu zitzaizkigun marrubiak.

(Existitzen zarela ahazten zait

elkarrekin ez gaudenean).

ORIGAMIZKO ITXAROPENAK

Beste hegazkin bat igaro da etxe gainetik,

zazpigarrena.

Lo zaude jada. Normala.

Ni bezalako pertsonak baino ez gara egoten

orduotan esna, astearte gauez.

Ederra da aireportuaren aldamenean bizitzea,

airetik ihes egingo duzula sinisten dut

hegazkin bat igarotzen denero,

nire ohean zaudela jakinagatik.

ETXEAK

AZALA

Azal iezadazu, arren,

noraino litekeen azala toles.

Mintza gaitezen oskolez.

Mintza gaitezen karakolez.

Azala etxea bada,

nora mudatu?

nola mudatu?

Nire azalean ez dago pertsianarik,

ez dago hegan hasi nahi duen izara zuririk leihoetan.

Badago, ordea, otordurik, etxetiarrik…

nire azalean itsatsirik.

Nire etxean ez dago orbainik,

ez dago oreztarik.

Badago, ordea, izerdirik, ilerik, azkazalik…

nire etxean itsatsirik.

Egin iezadazu, arren,

erantzun nahi dizudan galdera.

Galde iezadazu

noraino den azala arma.

Noraino den etxea armadura.

Utz iezadazu, arren,

kartsuki erantzuten:

gorputza biak da aldi berean;

azala eta etxea;

arma eta armadura.

LEIHOZABALKA

Batzuetan ez gara gu

etxeetan bizi garenak,

etxeak dira

gugan bizi direnak.

Haur ginelarik marraztu genituen etxetxo politen

berrinterpretazioak

            (ez-artistikoak,

            makabroak)

gara.

Bihurgunez beteriko bidearen amaiera,

amaierako kea.

Ke beltza.

Zer dela eta dauzkagu, bestela,

leihoak zabalik

eta ahoak itxita?

OROITZAPENAK ALOKAIRUAN

Maite dut nirea ez diren etxeetara sartzea.

Horregatik bizi izan naiz beti alokairuan,

ahal bezain beste aldiz aldatuz.

Nomada izaera du

nire sedentariotasunak.

Miresten ditut euren etxeak alokagai

jartzen dituzten pertsonak.

Haiek bizi zireneko moduan

uzten dituztenak.

Etxeek nire usainik har ez dezaten saiatzen naiz,

“nire etxea” ez esaten.

Maite dut X kalean izan nuen

etxeko komuna

nolakoa den ez oroitzea;

oroitzapenak nahastea.

Maite dut merkatuan jarraitzea:

bila, presaka,

etxerik gabe gelditzeko beldurrez.

Denbora luzean jarraitzen dute gero

nire oroitzapenek alokairuan,

mila eurotik gorako prezioan.

Burbuila hatz puntekin

eustearen plazerak

mantentzen nau sano, akaso.

Hauskor eta haustear,

baina ez oraino.

Erritualak erromantizatzeko

ez dut gehiegi behar izaten,

ohituegi nago prekaritatera.

GERANIOAK

Egunero ureztatzen ditut balkoiko loreontziak.

Sofa azpietako hautsa,

dutxako ileak,

kulero zikinak,

hildako kaktusak,

harraska betea,

leihoetako gandua,

odoldutako izarak…

ikusi beharrean,

geranio gorriak ikus ditzaten

kale katuek.

LAGUN TXARREN HERENTZIAK

Lagun txarrek idatzitako poemak

eskuz izkribatu

eta etxeko paretetan pegatzen ditut.

Komuneko harlauzetan politikoenak,

sarreran intimoenak,

gelako sabaian mediokreak.

Lagun txarrek idatzitako poemen

azken hitzak tatuatuko ditut

mingainaren puntan;

inoiz aurpegira tu

egin behar badiet

inoiz aurpegiratu

izan dizkiedan

galdera existentzialegiekin

topo egin dezaten.

Nire lagun onek ez dute

poemarik idazten.

ERBESTERATUA

Laskuri

           I

Gela bat zara

neure baitara naramana.

Hiru pareta:

gotelea,

laugarrena:

beiratea.

Lurrak oihu egiten du

zapaldua den bakoitzean.

Krax-krax. Arrakalak.

Liburu klasikoak apalategian

eta bi aulki.

Mahai borobila

eta bi kikara

eta bi poto mahai gainean:

tea eta azukrea.

Lastima da

kafea maiteago dudala;

bestela, nire gelarik maiteena

zinateke.

           II

Norbere gelaren beharrezkotasunaz

mintzo zitzaigun Woolf.

Atea itxi ahal izatearen plazeraz,

intimitateaz,

bakardadeaz.

Itxarongela zuria.

Mesias profanoaren zain

erdiminez

luze egoteko.

Ohea ezinegonekin

partekatzen duenak

gela bat behar du;

liburuen gainean

kikarak pausatzeagatik

oldartuko ez zaion

abagune fisikoa.

Nire gela hori

izan zintezkeen.

Baina zera falta,

kafea;

kafetera italiar bat

txistuka.

EZ DIRA ETORRIKO

Scape room bat da nire logela

ateratzeko modu bakarra dago:

bat eta bakarra.

Atea. Ispilu borobil

eta maratila distiratsu.

Leihoa. Errezelen osteko

paradisua. Fotosintesia.

Izan zitezkeen bi hauek irteerak,

larrialdi irteerak. Baina ez.

Ateratzeko modu bakarra dago:

bat eta bakarra.

Txori bakarraren txioak entzuten dira

hemendik barrutik.

Kaiolan jaiotako kanarioarena

baino oihu etsiagoa.

Twitter,

zirinaren gaineko zirina baino ez.

Scape room bat da nire logela.

Kate, giltza eta kandadurik gabea.

Borondatezko morrontza?

Larrialdi irteera bakarra, beraz.

(Zilegi bekit txiste txarra)

Skype room bat da nire logela.

Batek daki zenbat hizki

irakurriko zituen

nire begiradak.

Noizbait irakurtzeko pilatuta neukan

liburu dorrea

eraitsi du hildako denborak.

Ezertarako denborarik ez genuenok

denbora zertarako izatera

igaro garen egunotan,

idazki txarrak baino ez dizkiogu

oparituko elkarri.

Kanpoan dauden usoei so

egongo gara bestela.

Etorriko al dira usoak gure leihoetara

ogi apurrak botatzera?

Beharko lukete.

HAUTSAK HARROTZEA

Gorputza daukate

eta begiak.

Bi begi gorri dituzte

aurpegi bakoitzean.

Zailak dira aurkitzen,

baina aurkitutakoan

uneoro agertzen dira,

leku guztietan.

Ez da erraza beldurrak ikusteari uztea.

Ganbaratik erreskatatutako

izara zaharrekin

estaltzen ditut orain.

Akaroak eta hautsa.

Beldurrak alergeno unibertsalak dira.

Mamu bilakatzen ditut.

Hartzatxodun, loretxodun

mamu.

Horrela ez dizkiet

begi gorriak ikusten.

Tarteka izara kendu eta

begia kliskatzen diedan arte.

Ezker begia kliskatzen diet.

Oso gutxitan,

baina bai.

Gero berriz bilakatzen ditut mamu.

Mamu barregarri.

Eta egiten dakidan

barre beldurgarriena

oparitzen diet;

haietako bat naizela pentsa dezaten

ikusten ez nautenean.

Ikusten ez ditudanean.

ARRAINONTZI BAT BURUAN:
JOSTAILUZKO ESKAFANDRA

TINTAZKOAGOA

Tintazkoa naiz,

hezur-haragizkoa ere bai.

Baina tintazkoagoa.

Ez dakit haragiari

negar egiten uzten.

Ez dakit haragiari

hezurrekin eusten.

Malkoen gaziak

hezurrak zulatu zizkidan.

Malkoen beltzak

haragiak marraztuko dizkit.

Tintazkoagoa naiz.

Ur gazia baino, nahiago dut

tinta isuri

begi bietatik.

Gozagarriagoa zait

masaileko errekastoen

marrazkiak ikustea.

Koadro abstraktu bat nahi du nire logelako paretak.

ESKU BETE INURRI

Zuloak dauzkat zapatetan.

Inurriak galtzerdietan gora

inurriak galtzerdiak jaten.

Plazera.

Zuloak dauzkat galtzerdietan.

Inurriak hanketan gora

inurriak belaunak jaten.

Kilimak.

Zuloak dauzkat hanketan.

Inurriak azala jaten

inurriak barru-barruan.

Mina.

Inurritegian bizitzeari

utzi behar diot.

KALATXORIAREN AHOA

Arrainak dauzkat gorputzean

itsaso usaina

brankiak

kresala.

Sare batean harrapatu gintuzten

igerian gindoazela.

Arrainak dauzkat gorputzean

ilean

hanketan

bularretan.

Sare beretik askatu gintuzten,

baina elkarrekin bizi gara.

Ni haiekin.

Portura, kaira

joaten garenero,

kalatxoriren baten ahoan

sartzearekin amesten dugu.

Azken konbultsioekin

min eman

ahoan.

Hatsanka.

Ito.

Arrainekin bizi naiz;

kalatxoriaren urdaila

deitzen diogun

etxe honetan.

BAKARRIZKETA

Pareo loreduna soinburuan,

liburua besapean

eta krema usaina daramatzazun hori,

zenbat harea itsaskor, ezta?

Nik ere hori dut maite:

ez jakitea noiz den harea

eta noiz orezta.

GORRIA

Ilargi betea.

Azkazal gorriak.

Odola atzamar puntetan.

Marea gora.

Ostikadak,

ziztadak,

zorabioa

tripa barruan.

Marea behera.

Txokolatea,

sofa,

infusioa,

kantu tristeak.

Malkoak masailetan.

Gainontzeko egunetan ere

pintatzen ditut azkazalak

gorri kolorez.

ISPILUAK EZ DIRA GARDENAK

Miazkatuko zintuzket atalka

azal ta

listu bat izan arte.

Mingaina sudur zuloetan gazi

mingaina belarrietan ezti

mingaina azaleko milimetro karratu bakoitzean.

Nire mingaina zurearen kontra.

Minek bals erritmoetan dantzatzen ikasi arte.

Minak partekatzea

mingainak partekatzea baino zailagoa da.

Mina azaleko milimetro karratu guztietan.

Prest zaude?

TARRATADA

Toalla banarekin estali ditut

etxeko ispilu guztiak.

Orain ezin dut neure burua ikusi.

Ezin juzka

ezin puska.

Ebakitxo bat egin diet

etxeko toalla guztiei.

Begien parean.

Ikusi ez.

Baina gustura kliska diezaioket begia

neure buruari.

BERRARAGIZTATZEA

Inoiz ez dut jakin

txori errari edo

kaiolako kanario

izan nahi dudan

hurrengo bizitzan.

            Eskerrak oraindik ez dudan erabaki behar.

PUNTU ETA KOMA

Puntu eta koma izan nahi nuke,

nola egin dakienak bakarrik erabil nazan.

Geldi dadin, baina ez betiko;

TORPOR

Hiru egun daramatza Jk etxean.

Sofan.

Amonak nerabetan oparitu zion manta koloretsua

bihurtu zaio azal. Mamiaren antitesi

den azal. Grisa da Jren mamia.

Otordu dei dakiokeen otordu bakarra

egiten du egunean: gosaria. Gainontzean:

zorroko patatak, gominolak eta

ardoa. Ardo merkea. Merkea, baina kopan.

Depresioa deituko lioke Hk.

Hilerokoa Ik.

Hibernazioa Jk.

Ados nago Jrekin. Beharrezkoa da

deskonektatzea.

Giza eskubideek onartu beharko lukete. 31. artikulua:

Inori azalpenik eman behar izan gabe

hilean hiru egunez

etxean lasai egoteko eskubidea.

Edo hibernatzeko eskubidea,

hizkera arruntean.

Hartz sentitzeko

eskubidea. Berdin da peluxezko

edo Pirinioetako.

Garrantzirik apenas duten datuak

irakurtzen igarotzen du eguna.

Portatila belaunen gainean, entziklopedia

askeari so. Wikipedia da, agian,

etxe honetan askea den bakarra.

Ni Jren menpekoa bainaiz. Eta J ere bai.

Legez kanpokoa izan beharko litzateke

jendartean erroturik dauden sinesmenak

faltsuak izatea. Nork sinetsarazi digu hartzek

hibernatzen dutela, teknikoki gezurra bada?

“Hartza negua hibernazio egoeran

igarotzen duen animalia

dela uste ohi bada ere,

bere gorputzeko tenperatura ez da

nabarmen jaisten eta

aise esna daiteke arrisku egoeran

dagoela igartzen badu”.

Wikipedia dixit.

Beste izen bat jarri nahi dio, beraz,

Jk bereari.

Meditazioa?

Medikazioa?

Dedikazioa?

Ez. Existitzen dira denak.

Existitzen ez diren hitzek baino

ezin dezakete horren sentsazio

zerutiarra deskriba.

AZUKREZKO KOTOIA

Desertuan etzan eta

hareak irensten nauela

amesten dut sarritan.

Lurrak ni irentsi

eta dimentsio ezezagun batean

agertzen naizela:

zerua edo izango da,

baina lur azpian.

Desertuan etzan eta betiko

desagertu naizela

amesten dut sarritan.

Lurrak ni irentsi eta

muino ezezagun bihurtzen naizela.

Purgatorioaren bertsio

antiplatonikoago bat edo izango da

muinoaren barrukoa:

gorputz errari

eta arima hilkor;

materia ez da desegiten, mitoak bai.

Betiko desagertu naizela

amesten dut sarritan.

Hala ere, aski zait

egun eguzkitsuen itzaltzeek

oparitzen dizkiguten

azukrezko laino arrosak begiratzea,

plazer platonikoen bailara

gozoetan galtzea

aldi baterako, behintzat,

harea zapaltzen jarraitu nahi izateko.

POST DATA

EPITAFIOA

Inor ez da hil

abete

jan gabe egoteagatik

hiltzen.

Inor ez da hil

tzen

inor ez da zen

tzen.

Dena da

bil.

Oro da

hil

ko

r.